Zijn we Thomas van Diessen vergeten?

Wat Pirke Donders is voor Tilburg, is Thomas van Diessen voor Gôol. Echter met het verschil dat Thomas uit het collectieve geheugen lijkt weg te zakken. Stond de onthoofde Thomas ten tijde van de fraters prominent op een sokkel in de voortuin als groet bij het betreden van het klooster, tegenwoordig staat Thomas zonder sokkel vergeten in een hoekje tegen de schansmuur van voorheen het juvenaat. Vraag een willekeurige passant wie zijn hoofd daar naast de entree van het Cultureel Centrum hangt en menigeen zal het antwoord schuldig blijven. Thomas is vergeten, zo ook zijn graf!

We lezen in het boekje; ‘Thomas van Diessen’ de tekst van Norbert de Vries waarin kort en bondig Thomas werd getypeerd.

“In de religieus-Roomse sfeer van de vorige eeuw heeft Thomas van Diessen als een kaarsrechte streep geleefd. Hij onderging vernederingen en teleurstellingen als de gewoonste zaak van de wereld en liet zich door niets of niemand van de wijs brengen. Wat moet hij gelukkig geweest zijn toen hij op derde kerstdag van het jaar 1840 samen met Peer Schellekens zijn eerste communie deed. Hoe graag werd hij Opper-Direkteur van de Heilige Rozenkrans en hoe content was hij met het honorarium van de pastoor; Zes H. Missen na zijn dood ……..

Er wordt Thomas door mensen van onze tijd een veel te eenzijdige blik verweten en dat glazen oog zou daar debet aan geweest zijn. Thomas werd dan afgeschilderd als een bange neuroot, die met zijn ene oogje alleen in het land der Goirlese blinden de scepter zou voeren. Dezelfde mensen betichten hem van geldzucht. Thomas praktiseerde als fabrikant de gedwongen winkelnering en rekende dubbele prijzen voor zijn waar. Toch gaf hij veel van zijn bezit weer weg aan de armen en nog liever indirect via de zusters en fraters, die hij naar Goirle heeft gehaald om voor te gaan in naastenliefde en onderwijs”.

Toen het fotoboekje van Frank en Sjef van Gils ‘Kijk op Goirle’ uitkwam, was iedereen het erover eens dat Goirle zeer onzorgvuldig is omgegaan met zijn of haar monumenten en karakteristieke hoekjes. Veel waardevols is verdwenen en heeft plaats moeten maken voor veelal nietszeggende dikwijls lelijke nieuwbouw. Tegelijkertijd staat een belangrijk monument, de grafzerken van Thomas van Diessen en zijn vrouw Pietje van de Laar te ‘verpieteren’. Bijna niet meer leesbaar heeft de tand des tijds het hardstenen kruis doen splijten door het inwendige roesten van het ijzer welk het kruis inwendig verbindt.

Gedeelde taak

Hier ligt een gedeelde taak voor de Gemeente Goirle, de parochie St. Jan, de Goirlese bevolking en de Stichting Begraafplaatsen. De laatste direct verantwoordelijk voor het in stand houden van de nog spaarzaam aanwezige grafmonumenten op het kerkhof en de algemene begraafplaats.

De tekst in het eerder genoemde boekje, Thomas van Diessen’ welk in 1992 is uitgegeven, besluit met:

“Ik hoop, dat dit boekje zal bijdragen aan een (hernieuwde) belangstelling voor Thomas van Diessen. Moge zijn in sommige opzichten voorbeeldige leven ons inspireren”.

25 jaar later is de tekst weer actueel.

Sjef Hoogendoorn | de Gôolse Schôol